Land en landschap
Zowel Peru als Bolivia zijn cultureel en geografisch erg veelzijdige landen met veel mogelijkheden voor de reiziger. Het eerste waar mensen aan denken bij Peru is Inca. De Incabeschaving is de bekendste en meest bestudeerde pre-Combumbiaanse cultuur van Zuid-Amerika. Het landschap is bezaaid met Incaruïnes, vooral in de omgeving van Cuzco zijn prachtige voorbeelden van Inca-architectuur te vinden. Peru heeft een oppervlakte van 1.285.215 km², ongeveer 5x zo groot als Groot-Brittanië, en is daarmee, in grootte, het derde land van Zuid-Amerika. In het noorden grenst Peru aan Ecuador en Colombia, in het oosten aan Bolivia en Brazilië, in het zuiden aan Chili en in het westen aan de Stille Oceaan. Bolivia grenst in het zuidoosten aan Paraguay en Argentinië en is iets kleiner dan Peru. Beide landen liggen in de tropen, de evenaar ligt slechts enkele kilometers ten noorden van Peru. Geografisch is Peru in te delen in drie gebieden: een droge kuststrook over de hele lengte van het land (de droogste woestijn ter wereld, de Atacama-woestijn, begint hier), de Andes ten oosten hiervan en het Amazoneregenwoud in het noordoosten van het land. De Andes is na de Himalaya de grootste bergketen ter wereld en deze enorm lange keten doorsnijdt o.a. Peru en Bolivia van noord tot zuid. De hoogste top van Peru is de Huascaràn (6768 m). De helft van de Peruaanse populatie woont in de Andes op een hoogte tussen de 3000 en 4000 meter boven de zeespiegel. Bolivia kan geografisch verdeeld worden in vijf regio's waarvan we op deze reis vooral kennis zullen maken met de 'Altiplano'. Dit betekent hoogvlakte maar ondanks zijn naam is de Altiplano verre van vlak; in de Cordillera Real en de Cordillera Occidental bevinden zich pieken waarvan de hoogste 6542 m hoog is.

Architectuur
De architectuur van zowel Peru als Bolivia kenmerkt zich door twee verschillende stijlen: de Spaanse stijl en de Inca stijl. Een schitterend staaltje architectuur kun je zien bij Tiahuanacu, net buiten La Paz. Dit zijn overblijfselen van een belangrijk godsdienstig centrum. Ooit hebben hier 20.000 mensen gewoond op een gebied van bijna 3 km². Er is slechts een klein gedeelte opgegraven maar het is toch de grootste pre-Inca ruïne in Zuid-Amerika. Na aankomst in Peru zul je je verbazen over de zeer typisch Spaanse bouwstijl van de schitterende gebouwen rond de Plaza de Armas, het belangrijkste plein van Lima. Vooral de grote kathedraal is zeer zeker een bezoek waard. Ook wanneer je op het centrale plein van Cuzco wandelt, waan je je qua architectuur in Spanje. Een van de hoogtepunten van deze reis is natuurlijk een dagtripje vanuit Aguas Calientes te maken naar Machu Picchu. Hier staan de ruïnes van een oude Inca stad. Je ziet hier hoe de muren van de gebouwen iets schuin naar achteren zijn gebouwd om de gebouwen aardbevingbestendig te maken. Ook kun je zien hoe de oude stad uit verschillende delen bestaat, met ieder deel zijn eigen soort gebouwen. In de buitenste lagen woonden de 'gewone' mensen, in het centrum van de stad woonden de priesters.

Bevolking
In Peru wonen ongeveer 30 miljoen mensen, Bolivia heeft een inwonersaantal van 7,5 miljoen. In beide landen is de helft van de bevolking van Indiaanse afkomst. In Peru vinden mensen het soms beledigend om als 'indianen' betiteld te worden, ze worden liever 'campesinos' oftewel plattelands mensen genoemd. Het merendeel van de mensen in Bolivia en Peru spreken Quechua of Aymara. Een klein gedeelte van de bevolking is afstammeling van de Spaanse conquistadores. De levensverwachting van zowel de Peruanen en de Bolivianen is 60 jaar voor mannen, en 65 jaar voor vrouwen. Dit is ongeveer 10 jaar minder dan in de meeste Westerse landen. Zeer kenmerkend aan de Boliviaanse vrouwen zijn de bolhoeden die zij dragen. Er zijn verschillende theorieën in omloop over de herkomst van deze hoedjes. Veel vrouwen dragen ook rokken die zij in verschillende lagen over elkaar heen dragen. De haren zijn vaak gevlochten in twee vlechten die zij onderaan met een touwtje aan elkaar verbinden. In Peru, en vooral in Cuzco en de Colca canyon, kun je Peruaanse vrouwen in klederdracht zien lopen. De kleren zijn vaak erg kleurrijk en zij dragen grote, bonte hoeden. De mensen die in het gebied rond het Titicacameer wonen, dragen vaak zelf gebreide mutsen. Het zijn in dat gebied vooral de mannen die kleding breien, terwijl zij al keuvelend met hun vrienden over straat lopen. De vrouwen weven kleurrijke doeken die zij gebruiken om hun kinderen en hun boodschappen op hun rug te vervoeren.

Culturele verschillen en gewoonten
Het is de gewoonte om in Peru en Bolivia-altijd eerst goedendag te zeggen en te informeren naar hoe het met iemand gaat. "Buenos dias, comco esta?" zul je regelmatig horen. Bij ontmoetingen en afscheid wordt er vaak een korte zoen op de wang gegeven door mannen en vrouwen aan vrouwen, zelfs al je elkaar nog maar net kent. Indianen zoen niet, maar geven soms slechts een slap handje. Beleefdheid wordt erg op prijs gesteld. Ze hebben een ander idee van privacy dan wij en gaan veel intensiever met elkaar om. Ze gaan netjes gekleed door het leven en verwachten ook niet dat toeristen er als arme sloebers bijlopen. Korte broeken worden niet echt als beledigend ervaren, maar in de minder toeristische gebieden is het toch geaccepteerder om een lange broek te dragen. Vaak is het toch te koud voor een korte broek. Het is beledigend om iemand van indiaanse afkomst Indio te noemen, beter is Indigena.

Eten
De belangrijkste maaltijd van de dag in zowel Bolivia als Peru is de lunch (almuerzo). Het ontbijt (desayuno) is vaak minimaal, hoewel er in de meeste hotels en restaurants ook wel desayuno Americano geserveerd wordt. Avondeten (cena) doen de Peruanen en Bolivianen meestal laat. Bij het eten in kleine restaurantjes kun je er het beste een uitkiezen waar het druk is, hier is de omloopsnelheid het grootst en het bereidde voedsel dus het meest vers. Let op met salades, die kunnen gewassen zijn in kraanwater. Veel lokale restaurants hebben een vast menu (el men-) voor rond de 3 dollar. Hiervoor krijg je soep en een hoofdgerecht meestal bestaande kip of varkensvlees met rijst en groenten. Elk gebied kent zijn eigen specialiteiten. De meest bekende lokale specialiteit van Peru is te vinden in en rond Cuzco: gegrilde cavia (cuy). In Bolivia moet je zeker een keer forel (trucha) uit het Titicacameer proberen. Van deze vers gevangen vissen wordt beweerd dat ze de grootste en lekkerste ter wereld zijn. Verder zul je alpaca's niet alleen in het wild op de Altiplano of als trui in de winkel tegenkomen; als steak op je bord is ook een mogelijkheid. In allebei de landen zijn heerlijke taarten en snacks te koop.

Drinken
Het water uit de kraan is niet geschikt voor consumptie. Koop flessen gezuiverd drinkwater, dat kan overal wel in het land. Let er wel op dat de flessen hun oorspronkelijke sluiting hebben. IJsklontjes in je cola zijn ook taboe, die worden immers gemaakt van leidingwater. Agua con gas is water mét en agua sin gas is water zónder bubbels. Té is gewone thee zoals wij 'm kennen, en mate is kruidenthee. Je zult vaak mate de coca tegenkomen, thee getrokken van cocabladeren. Het zou helpen tegen hoogteziekte en wordt veel gedronken in de hooglanden. Koffie is meestal wel te krijgen maar verwacht er niet te veel van; het is meestal nescafé. Café con leche is koffie met melk (het smaakt vaak als melk met koffie!). Warme chocolademelk is een populaire drank evenals verse vruchtensappen. In La Paz op de markt kun je je eigen mixed juice samenstellen door de vruchten van je keuze aan te wijzen, deze worden dan vers voor je geperst. Vanzelfsprekend zijn frisdranken als cola ook overal te koop. In Peru heb je dan nog het mierzoete Inca Kola.

Hoogteziekte
Ongeveer de helft van mensen die verblijven op hoogtes boven de 3500 meter krijgt in meer of mindere mate last van hoogteziekte. Het is een reactie van het lichaam op het steeds lagere zuurstofgehalte in de lucht. Het belangrijkste probleem is het ontstaan van vochtophoping in de longen en/of de hersenen. Hoogteziekte is potentieel levensbedreigend. Je dient alert te zijn op de symptomen bij jezelf en degenen met wie je reist. Voordat de symptomen worden beschreven, eerst nog dit: het krijgen van hoogteziekte is niet afhankelijk van lichamelijke fitheid of routine in het lopen op grote hoogten. Ook geroutineerde bergwandelaars en zelfs dragers op de Inca Trail of Nepal kunnen er na vele keren voor het eerst last van krijgen. Mensen onder de dertig jaar, mensen die eerder hoogteziekte hebben gehad en mensen met long- en hartproblemen lopen een groter risico. Ook mensen die zich nodeloos het tempo van de groep laten voorschrijven, lopen meer risico. Er is een heel scala aan symptomen bij hoogteziekte. De Franse alpinistenvereniging werkt met een puntensysteem om de ernst van de situatie te kunnen inschatten. Symptomen met 1 punt zijn: misselijkheid, hoofdpijn, slapeloosheid, duizeligheid. Twee punten: overgeven, hoofdpijn die niet op aspirine reageert. Drie punten: enorme vermoeidheid, kortademigheid of benauwdheid zonder inspanning, heel weinig plassen. Scoort iemand niet meer dan 3 punten, dan kun je langzaam verder omhoog, maar beter is pas door te gaan tot de symptomen weg zijn. Tussen 4 en 6 punten moet je uitkijken en wachten tot de symptomen verdwenen zijn, of als het kan een paar honderd meter dalen. Meer dan 6 punten betekent: levensbedreigend, onmiddellijk afdalen, de zieke mag niet op deze hoogte blijven en zeker niet op deze hoogte slapen. Tijdens deze reis verblijven op maximaal 4200 meter hoogte. Dit is geen hoogte waarbij grote problemen verwacht kunnen worden maar wees wel alert. Waarschijnlijk zullen de meeste reizigers het verschil vooral voelen bij lichamelijke inspanning. Op een hoogte van 4000 meter kan het beklimmen van twee trappen al een hele opgaaf zijn. Het rustig aan doen en zo nu en dan een kop cocathee drinken helpt vaak het beste.

Klimaat
In principe zijn er twee seizoenen, een droog seizoen van mei tot september en een regenseizoen van oktober tot april maar het wordt vaak pas in januari echt regenachtig. Januari en februari zijn dan ook de natste maanden. Het regent veelal in de avonduren. In het Andes gebergte is het weer erg wisselvallig en nooit goed van tevoren te voorspellen. Door de hoogte van het gebied waarin we reizen kan het soms er fris zijn. Zeker 's nachts dalen de temperaturen soms tot onder het vriespunt. De temperatuur ligt overdag rond de 20 graden. In Bolivia bereizen we de 3000 tot 4000 meter hoge Altiplano. Op deze kale en droge hoogvlakte kan het kwik vooral 's nachts en in de Boliviaanse winter flink dalen. Vooral de zoutvlakte bij Uyuni staat bekend om de bijna Siberische nachttemperaturen van rond -20°C! Overdag zijn de temperaturen veel hoger en kun je zelfs in de winter soms in een trui of T-shirt rondlopen. Het Titicaca-meer ligt op ongeveer 3700 meter. Ook hier daalt de temperatuur 's nachts vaak beneden het vriespunt. Voor dit gebied geldt hetzelfde klimaat als voor de hoogvlakte in Bolivia.

Beste reistijd
De beste reistijd is van mei tot en met oktober. De temperaturen liggen in deze tijd weliswaar wat lager, maar regenbuien zijn spaarzaam. Houd er wel rekening mee dat in de bergen regenbuien het gehele jaar voor kunnen komen.