12 januari 1999 t/m 10 mei 1999

Inleiding
Na het afstuderen aan de HBO-SPH wilde ik graag een tijdje naar het buitenland. Wat meer zien van de wereld en eventueel ook ontwikkelingswerk gaan doen. Diverse organisaties aangeschreven, maar het bleek moeilijker dan verwacht. Er was veel vraag en een stuk minder aanbod. Daarnaast speelden er ook nog factoren als opleiding, ervaring, talen en geld mee. Verpleegkundigen en artsen waren wel nodig. Tja, daar had ik niet voor gestudeerd. De particuliere stichtingen kosten echt ontzettend veel geld, wat ik ook niet had. Na mijn opleiding besloot ik tijdelijk werk te gaan zoeken om wat geld te verdienen en dan toch nog door te zoeken. In die periode kreeg ik een boekje van Activity International onder ogen. Een reisorganisatie die werkvakanties in het buitenland organiseert, waaronder ook vrijwilligerswerk in Ghana, Peru, Costa Rica en Guatemala. Hierbij leer je eerst een maand Spaans, en daarna kan je werken in verschillende projecten. Je woont in een gastgezin. Dit klonk erg leuk, en na de open dagen, contact met oud deelnemers en een heleboel vragen, besloten Suzan (mijn huisgenootje van toen) en ik de stap de wagen. Ik was erg aan het dubben tussen Guatemala en Costa Rica, maar Costa Rica was een duurder land en er waren minder sociale projecten, waardoor ik toch voor Guatemala heb gekozen. We wilden een maand Spaans leren, twee maanden werken en drie weken reizen. 12 januari werd de datum van vertrek en uiteindelijk ben ik 9 mei weer teruggegaan. In Nederland hebben we vast een beginnerscursus Spaans gevolgd, om in ieder geval iets te kunnen verstaan. Dit werd de eerste van mijn verre reizen. Na de 3 maanden Guatemala is Remco, mijn vriend, daarheen gekomen en hebben we samen met Suzan en Christine nog een maand rondgereisd door Guatemala en Mexico. Een onvergetelijke ervaring, en voor mij het begin van de reiskriebels!

Schiphol, Amsterdam 12 januari
Om half 9 op Schiphol afgesproken met Suzan om aan ons "groot avontuur" te beginnen. Om half 11 zouden we vertrekken. Buiten sneeuwde het en overal stonden gigantische files. We deden 2 keer zo lang als normaal over dat kleine stukje en om kwart voor 9 was ik er, maar geen Suzan. 9 uur, half 10, nog niet, kwart voor 10, nog niet... Uiteindelijk besloot ik vast in te checken en te vragen of ze een plek voor Suzan konden vrijhouden. Om 10 over 10 kwam ze er eindelijk aan. Zij hadden ook hartstikke vast gezeten op de weg, en zijn uiteindelijk zelfs over de vluchtstrook gekomen. Ingecheckt en daarna moesten we meteen door de douane heen. Pfff....Gelukkig. Toen we eindelijk dan toch in het vliegtuig zaten, hebben we nog 2 uur aan de grond gestaan door de ijs en sneeuw. Echt balen. Maar goed, we zaten in het vliegtuig en ons avontuur kon gaan beginnen! De verdere reis is goed verlopen, en na een tussenstop op Mexico City kwam Guatemala in zicht. We werden daar opgewacht door een jongen uit Nederland, die daar ook was met Activity, en naar ons gastgezin gebracht.

Antigua
Dan sta je daar, spreek je amper Spaans. Aan het ontbijt de volgende dag bleek ik daar met 8 anderen te wonen uit Korea, Japan, Amerika en Canada. Een leuk stel, en zij konden me in het Engels wat meer duidelijk maken. Met het gezin bleken we weinig contact te hebben. Zij zaten in een ander gedeelte van het huis, en aten niet mee. Contact was er amper, wat ik wel jammer vond, maar gelukkig waren de andere studenten erg gezellig. De eerste maand school. Ik kreeg een leraar van 22. Een jongen van mijn leeftijd dus. In het begin liep het een beetje moeizaam, hij was niet zo'n prater, en ik kan flink kletsen, maar niet in het Spaans... Maar dat ging steeds beter lopen en er kwamen interessante gesprekken, met name over de cultuurverschillen en relaties tussen daar en hier. Ik had 4 uur les op een dag, van 14.00 tot 18.00 uur. Daarnaast hadden we ook nog huiswerk. Ik heb in Antigua veel leuke mensen leren kennen, waar ik veel mee optrok. Je bouwt algauw wat op. In Antigua zelf hadden we een vaste plek waar we vaak te vinden waren (La Fabrica in Riki’s) en waar je ook veel mensen leerde kennen uit allerlei andere delen van de wereld. Lang alleen zat ik nooit. Mede hierdoor kwam er van studeren niet altijd even veel terecht. Er waren ook zoveel andere interessante dingen te zien en te doen. De markt bijvoorbeeld, een chaos van allerlei mensen op de grond, en een wirwar van groente fruit, bloemen en andere dingen. Ook in de omgeving waren de kleinere dorpjes (Santa Maria de Jesus, San Andrez, San Antonio Aguas Calienetes, San Felipe de Jesus, Jocotenango, San Juan) interessant en de omgeving mooi. Wij zaten in een vrij toeristisch geheel, wat niet altijd even typerend was voor Guatemala. De bussen zijn ook wel een vermelding waard. Het zijn van die oude Amerikaanse schoolbussen in allerlei kleuren. Je moet dan met zijn drieën op een bankje (met 1 bil) maar met zijn vijven kan ook best wel hoor!! Als er genoeg mensen inzitten rijdt ie weg. Bushaltes zijn er niet, mensen worden overal de bus ingestouwd, en uitgezet. De bus staat dan nauwelijks stil, je moet echt rennen. Vol kan een bus volgens Guatemalteekse begrippen niet zitten. Als het gangpad vol is, kan je nog bij mensen op school, kan je in de deuropening gaan hangen, aan het trapje op de achterkant of op het dak. Tussendoor klimt er dan zo'n man over de banken en wurmt zich door de mensen been om het geld op te halen. Vraag nooit " ga je naar..." want ze zullen altijd ‘ja’ zeggen om je maar in de bus te krijgen. En dan over van die onverharde hobbelweggetjes, met een rotvaart langs stijle afgronden, de bochten door......Je kan er maar beter niet te veel bij nadenken...

Lago de Atitlan
In de weekenden trokken we erop uit. Zo zijn we naar Lago de Atitlan geweest. Lago de Atitlan een mooi meer, gelegen tussen een aantal vulkanen. Om het meer heen liggen allerlei dorpjes, waarvan sommigen met elkaar verbonden zijn door wegen, maar zijn anderen alleen bereikbaar met bootjes. We zijn vanuit Antigua met de bus naar Panjachel gegaan, Hier hebben we ontbeten en een beetje rondgelopen. Daarna naar de rand van het meer op zoek naar een bootje. Die zijn er genoeg. Onze eerste stop was Santiago de Atitlan. Hier hebben we een hotel gezocht en onze spullen gedropt. Het plaatsje is schitterend. We hebben ons prima vermaakt de hele dag. De mensen zijn allemaal even vriendelijk en in de buitenwijken kom je geen toerist tegen. Ze hebben niet echt besef van wat er zich allemaal afspeelt. Zo vroeg een man eens aan mij hoe lang het rijden was naar Nederland..... Aan de rand van het meer staan vrouwen de was te doen. Vervolgens wordt alles op hun hoofd mee terug vervoerd. Jammer is dat veel kinderen aan het schooien zijn. Ze willen geld van je en zijn daar heel opdringerig in. Onderweg nog een bruiloft tegengekomen en 's avonds over de markt heen gelopen. De mensen hebben daar echt hele mooie klederdracht. Zondagochtend zijn we na het ontbijt weer naar het meer gelopen. Er stond een vrij harde wind, maar we hadden op zich weer snel iemand gevonden die ons naar San Pedro wilde brengen. Na een beetje onderhandelen kwamen we tot een prijs waar we ons allemaal in konden vinden. Eenmaal op open water was het weer toch niet zo heel fijn meer. De golven waren behoorlijk hoog, en ondanks dat we onder een zeil zaten werden we toch echt kletsnat. In San Pedro op een terras in de zon gaan zitten om op te drogen en daar werd t weer mooi zonnig. Ook hier hebben we lekker rondgelopen . Terug zijn we met een grote boot gegaan, die vlak langs de kust reed en langs allerlei dorpjes aanmeerde. Na ruim een uur kwamen we terug in Panajachel. Overnacht in Mario's rooms. Op de boot had ik al buikpijn gekregen en dat werd alleen maar erger. Halverwege de nacht werden ook Suzan en Christien ziek. Na een onrustige nacht zijn we met de bus teruggegaan naar Antigua.

Pagaya vulkaan
Ik heb de Pagaya vulkaan beklommen. Dit is een van de drie vulkanen in Guatemala die nog werkt. De laatste uitbarsting was september het jaar ervoor. Het eerste stuk was door een soort bos. Daama kwam je aan bij het lavagruis, wat een stuk zwaarder was. En het allerlaatste stuk was erg pittig, en stijl. Een stap omhoog en weer 2 naar beneden glijden. Zeer frustrerend, maar aan de rand van de krater aangekomen was het zeker de moeite waard. Je zag gloeiende lava en als je slechte schoenen had smolt de zool weg. Verder stikte je onderhand van de zwavellucht. Gedver wat is dat een onzettend smerige lucht. Naar beneden was wel wijs. Het was al donker, en het woei gigantisch. Je zette je voeten in het gruis, en door de wind werd je vanzelf naar beneden geduwd. Af en toe onderuit over een steen.: Vulkaansurfen………. Ik was echt pikzwart toen ik eenmaal benden was. Het gruis zat echt overal.

Monte Rico en Sipacate
We zijn een weekend naar Monte Rico geweest. Naar de pacifische kust, met zwart strand, palmbomen en een heerlijke zee met flink hoge golven. Een hotelkamer met kakkerlakken, maar daar raak je aan gewend. Om daar te komen moest je met een bootje over de rivier. Echt prachtig, tussen de witte reigers en een schitterende natuur. Het weekend daarna zijn we met een jongen uit Guatemala die we in Antigua hebben leren kennen naar Sipacate geweest. Ook een plaatsje aan de pacifische kust, maar niet toeristisch. Een vriend van hem had daar een huisje. We gingen er heen met de pick-up, achter in de laadbak. Het huisje bleek echt onbewoonbaar en erg vies, tussen de vleermuizen, spinnen en kakkerlakken. Maar whatever. Ogen dicht en je ziet er niks meer van. Het water moesten we uit een put halen in de tuin, en het huisje lag schitterend. Tussen de palmbomen en cocosnoten. De buren kwamen meteen helpen, een jochie klom in de boom om cocosnoten voor ons te hakken. Na het strand hebben we s avonds gebarbecued, en muziek aangezet. De jochies uit de buurt kwamen ook allemaal kijken en wilden met ons dansen. Echt een hele leuke ervaring.

Antigua, vrijwilligerswerk
Ondertussen had ik een project gevonden waar ik wel wilde werken. In het hospital in Antigua. (Hernando) Dit was een liefdadigheidsinstelling, en een combinatie tussen een ziekenhuis en een instelling voor gehandicapten: baby's, meervoudig gehandicapte kinderen, jongeren en volwassenen. Ouderen, jongens, meisjes, noem maar op. Ik wilde op de afdeling voor meervoudig gehandicapte kinderen, de jongsten. Daar heb ik anderhalve week gewerkt. Het zag er allemaal wel netjes uit, maar wat een verschil met Nederland. Er waren 2 grote slaapzalen met allemaal spijlenbedjes. De kinderen hadden geen eigen bedje en niets persoonlijks. Ze konden geen van allen praten en waren niet zindelijk. leder kind droeg een luier wat bestond uit drie doeken die je vastknoopte. Als de hele boel kleddernat was, deed je een schone om. Met 1 washandje werden van alle kinderen het gezicht gewassen. Er was een kast met gemeenschappelijke kleren. Verder was er een binnenplaatsje waar de kleinsten op een kleed op de grond lagen en de wat ouderen in een rolstoel (de afgedankte uit Europa). Er was een soort van fysiotherapieruimte met wat speelgoed, maar ook niet veel bijzonders. Onze taak was om de kinderen bezig te houden en te stimuleren, wat erg moeilijk was met de weinige middelen die er waren. Eten geven werd gewoon op de grond of in bed gedaan. Ik werkte drie a vier uur op een dag. Er waren nog zo veel vrijwilligers dat je naar mijn idee elkaar een beetje in de weg ging lopen. Er zat absoluut geen logica in, iedereen kwam maar wanneer hij daar zit in had. Zo stond je de ene ochtend met 5 mensen, terwijl je de ochtend erna alleen was. Iedereen wilde met de kleinsten werken, terwijl er elders ook hulp nodig was. Ik ben toen op de creatieve therapie voor volwassenen gaan werken. Dit was erg leuk. Met de meesten was het goed mogelijk op wat voor manier dan ook te communiceren en je was lekker bezig. Eerst alle mensen ophalen en daarna knutselen, bewegen op muziek, of een dag in de week naar het park. Hier heb ik de andere drie weken gewerkt, samen met een meisje uit Duitsland. Als wij niet kwamen was er geen therapie, dus t was zeker dankbaar werken hier, de mensen waren elke dag weer erg blij als wij binnenkwamne. Een glimlach, knuffel of omhelzing was je welkom.

Flores, vrijwilligerswerk
Behalve in het ziekenhuis heb ik samen met nog 2 andere meiden een week in Flores gewerkt. Daar zat in de bush bush een opvangcentrum voor dieren. (Arcas) Voornamelijk dieren die uit de handel onderschept waren zoals papegaaien, apen, en andere beesten voor de vacht. Ook hier waren veel vrijwilligers. We sliepen in een boomhutachtig geval. In stapelbedden onder een muskietennet. Ik was blij met dat net, want op de wc (een hokje buiten tussen de bomen) zaten kakkerlakken , grote spinnen en je kon wel eens een schorpioen tegenkomen. Er was geen electriciteit en het was vroeg donker, dus deden we veel bij kaarslicht. De wekker was het gekrijs van de papegaaien en 's nachts hoorde je ook wel brulapen uit de omgeving. Elke ochtend oploskoffie en versgemaakte tortillas door de ‘ kok’ . Het werk bestond uit het 2 keer per dag voeren van de beesten en het schoonmaken van de kooien. Ik was echt weer een hele ervaring rijker. Toen ik terugkwam uit de jungle, ben ik naar een ander gastgezin gegaan. Een gezin met een vader, moeder, 2 kinderen en een hondje. Hier woonde ik samen met nog een meisje, waar ik veel mee optrok, Christien. Ik had veel contact met het gezin, de vrouw was echt een soort moeder voor me. Dit was zo anders dan het eerste gezin waar ik zat. Hier maakten we echt deel uit van de familie, hadden we juist veel contact met het gezin en het was nog eens goed voor mijn spaans ook.

Agua vulkaan
Met 11 man uit Israel, Guatemala, Engeland, en Nederland hebben we de Aqua vulkaan beklommen. Deze vulkaan werkt niet meer, en is 4000 meter hoog. Vanuit Santa Maria de Jesus, op ongeveer 2000 meter hoogte zijn we begonnen met onze klim vanuit een klein dorpje. Na 6 uur klimmen (en me afvragen waar ik in hemelsnaam aan begonnen was) was ik moe en met een open voet eindelijk boven. In de krater stond een stenen hutje waar we die nacht zouden overnachten. Het werd al snel koud, en er kwamen wolken de krater binnen. We hebben een vuurtje gemaakt om ons op te warmen (de drie truien hadden weinig effect) en spaghetti met kippensoepsaus gemaakt. En thee met rum. Kennis gemaakt met iedereen die ik nog niet kende, verhalen uitgewisseld, erg leuk allemaal. De sterren bekeken en de hele nacht kou liggen kleumen. Dat ik tussen 2 man ingeklemd lag hielp helemaal niks. De zonsopgang was echt zo mooi. Net of je vanuit het vliegtuig naar beneden keek. Je keek op de wolken neer en op allerlei plaatsjes en zelfs op de andere vulkanen. Alle vermoeidheid was hierdoor in 1 keer weg. De klim naar beneden ging een stuk vlotter, en ik was heel blij dat ik toch doorgezet had. Weer een onvergetelijke ervaring. Eenmaal beneden bleek dat mijn hele hiel open lag, ik heb een week geen schoenen meer kunnen dragen.

Antigua, Semana Santa
Die week was het ook Pasen (Semana Santa). Aangezien Guatemala een erg gelovig land is, wordt daar veel aan gedaan. Al ver van te voren waren er op zondag processies. Een stoet mensen in het paars gekleed draagt dan een baar met een beeld (of meerdere beelden) van Jezus of Maria erop door de hele stad heen, begeleid door begrafenismuziek en veel wierook. Ook lagen er door de hele stad prachtige bloemtapijten op straat. Daar waren dan de hele nacht mensen mee bezig. De volgende dag walste er dan zo'n processie doorheen. Weg tapijt!!! Mijns inziens zonde van al dat werk, maar dat was wel het doel. Uiteindelijk waren er ook processies 's nachts, met ridders die de kruisiging van Jezus verkondigden, baars met de hele lijdensweg van Jezus uitgebeeld, processies met glazen kisten waar Jezus in lag, enz. Zelf ben ik ook een nacht opgebleven om dit mee te maken. Het was heel indrukwekkend, en ik had het zeker niet willen missen, maar na een week was ik ook wel blij dat het weer voorbij was. Zo langzamerhand had ik onderhand een wierrookvergiftiging opgelopen en kon je niet meer normaal door de stad heenlopen door alle toeristen overal vandaan. Die week was er een vriend van mij gekomen voor een week vakantie, en ook mijn ouders waren er een paar dagen. Zij hadden een rondreis gemaakt door Guatemala en Mexico, en kwamen daarbij ook in de plaats waar ik was. Erg leuk om ze alles te kunnen laten zien. Jammer alleen dat ik een virus had opgelopen en een paar dagen flink ziek ben geweest: koorts, diarree, overgeven etc.

Chichicastenango
Natuurlijk hebben we de beroemdste markt van Guatemala in Chichicastenango bekeken. Jammer was dat ik sinds Semana Santa al een paar dagen ziek was. Ik kon niets meer binnenhouden aan voedsel en drinken en was zo slap als een dweil. Toch wilde ik dit niet missen en ben meegegaan. In Chichi aangekomen zijn we eerst naar een plek gegaan waar Maya's een bepaald ritueel houden. Hiervoor moesten we een stukje klimmen. Er stond een stenen ' alttaar' met een stenen hoofd ervoor van een heilige. Hier werden kruiden verbrand terwijl er een man en een vrouw met een stok stonden en spreuken murmelden. Na dit een tijdje bekeken te hebben zijn we naar de begraafplaats gegaan. Dit was een heel mooi gezicht. Graven in allerlei kleuren en maten. De rijken werden in complete tombes begraven, hele ruimten onder de grond waar diverse graven van een familie lagen. De armsten hadden alleen een simpel houten kruis op een hoop aarde. Bij een kindergraf was zelfs een completen autobaan nagemaakt..... En toen op naar de markt zelf, hiervoor waren we immers gekomen. Wat een kleuren. Op de trappen voor de kerk zaten vrouwen met bloemen overal uitgespreid. Verder de schitterendste klederdrachten, mensen en kinderen. Dieren, kleden in allerlei kleuren en maten, houtwerk etc. Een enorme groente en fruit hal, maar ik werd al misselijk bij de aanblik en ben buiten blijven zitten. Dit was geen verkeerde keuze. Leuk was dat er een klein meisje naast me kwam zitten en voeg " Que pasa?" (wat is er) Blijkbaar zag ik er brak uit..... De terugweg was een regelrecht ramp voor me, elke bocht ging het mis. Maar ik had gezien wat ik wilde zien en de rest van de dag heb ik op bed gelegen.

Copan, Honduras
Met Suzan en Eden ben ik een paar dagen naar Honduras geweest, naar de Maya ruines van Copan. We zaten namelijk al drie maanden in Guatemala en dan moesten we het land uit. Vroeg opgestaan, afscheid genomen van mensen die ik had leren kennen en ook weer hun eigen weg gingen. Via Guatemala Ciudad naar de bus gegaan die ons naar de plek zou brengen waar we moesten overstappen op een bus naar Honduras. Dit was, in tegenstelling tot de eerste bus, echt weer een chickenbus, hij zat propvol. Vrijwel meteen kwam er een man op ons af die behoorlijk wat geld vroeg voor de busreis. Omdat we t niet vertrouwden hebben we geweigerd en ben ik gaan informeren bij anderen. Toen ik terugkwam was de man verdwenen... Blijkbaar dacht hij wat geld van ons te kunnen aftroggelen. Jammer dat je als toerist toch altijd meer moet betalen als de locals. Maar goed. Bij de grens de formaliteiten weer doorstaan (stempels, betalen, formulieren invullen etc) Liftend met een pick up verder gekomen tot Copan. Hier hebben we een leuke 3 persoonkamer gevondenen zijn we gaan eten. De volgende ochtend zijn we gaan wandelen naar de ruines. Eerst zijn we naar het museum geweest waar een aantal reconstructies en enkele originele bouwwerken stonden. Vooral de kleine beelden met hele fijne inscripties vond ik erg mooi. Na het museum zijn we naar buiten gegaan, naar de ruines zelf. Het mooist hieraan vond ik de diverse steles met al zijn details. wat een precisiewerk en een geduld! In zijn totaliteit vond ik de ruines wel tegenvallen, zeker achteraf gezien in vergelijking met de Tikal en Panajachel. 's avonds hebben we de verjaardag van een wildvreemde meegevierd doordat zij aan het zingen waren, en wij de herbreeuwse en de nederlandse versie ook maar even hebben gezongen voor hen. Dat zijn de leuke dingen! De volgende dag hebben we een paardrijtocht gemaakt door de omgeving. In de bergen moesten we afstappen en een stuk lopen en klimmen door de bush bush om bij een mooi uitzichtpunt uit te komen over het dorp en de ruines. tevens waren dara de resten te vinden van een oud maya ziekenhuis. Onze ' gids' kon mooi vertellen hoe dat er vroeger aan toe ging. Daarna terug naar de paarden en met het tempo flink erin tot de rivier. Door de rivier heen en aan de overkant gestopt en gezwommen terwijl de gids en zijn zoontje voor meloen zorgden. En dat was het einde van onze kleine uitstap naar Honduras. Terug naar Guatemala!

Rondreis Guatemala , Mexico (gedurende een maand)

Rio Dulce / Livingston, Guatemala
Eenmaal terug uit Honduras, kwam Remco en die maandag zouden we met Suzan en Christien beginnen aan onze rondtocht van een maand door Mexico en Guatemala. Na vermoeiende busreizen was ons eerste doel Rio Dulce en Livingston in Guatemala. Met de boot zijn we over de rivier de Rio Dulce heengevaren naar Livingston. Deze boottocht was al de moeite waard. Langs witte reigers, pelikanen en gieren. Livingston ligt aan de Caribische kust, wat wel te merken is. De mensen zijn een stuk donkerder en er heerst een relaxed sfeertje. De zee is echt prachtig, heel blauw water. Strand was er niet echt. We hebben daar nog een waterval van 7 plateaus bezocht, maar er stond nauwelijks water, dus het was geen waterval te noemen. De plateaus hebben we wel gezien, en beklommen. Verder langs de kustlijn gelopen en genoten van de vissersbootjes en de kinderen die aan het spelen zijn.

El Remate / Tikal, Guatemala
De volgende stop was Tikal, ook nog in Guatemala. We sliepen in een klein plaatsje (El Remate) in hutjes. Het was stikheet, en er was geen stromend water. We wasten ons, tussen de plaatselijke bevolking, in het meer. Wat overigens ook heerlijk was om er te zwemmen. Van daaruit zijn we 's morgens om 6 uur vertrokken naar de mines van Tikal. Dit zijn ruines van een tempelcomplex van de Maya's. Het complex ligt middenin de jungle. We kwamen in de mist aan, dat gaf alles een mysterieus tintje. Tikal is misschien wel mooiste van de oude Mayasteden. De locatie in de jungle van het gelijknamige nationale natuurpark maakt de ligging uniek. Torenhoge piramides rijzen tot 64 meter uit boven het bladerdak, terwijl brulapen krijsend door de takken swingen (wat maken die beesten en herrie, je zou denken dat er ik weet niet wat aan de hand is, zijn het drie van die aapies) en kleurrijke vogels, als de toekan, de kolibrie en verschillende parkieten van boom tot boom vliegen. Grappige neusbeertjes lopen rond. De dichte vegetatie bestaat uit diverse boomsoorten zoals ceiba's, ceders, chicozapotebomen, palmbomen, varens en lianen. In dit gebied zijn ruim drieduizend bouwwerken ontdekt, waaronder veel tempels, paleizen, balspeelplaatsen, woningen en offerplaatsen. De belangrijkste gebouwen in Tikal zijn vrijgemaakt van begroeiing en gerestaureerd. Het centrale gedeelte wordt gedomineerd door vijf enorme tempels, waarvan Tempel I (van de grote jaguar) en tempel II (van de maskers) het opvallendst zijn. Het uitzicht vanaf tempel IV (van de tweekoppige slang) is een absoluut hoogtepunt (letterlijk en figuurlijk) en zeer de moeite waard! Ook vanaf de piramide bij Mundo Perdido (Verloren Wereld) heb je een schitterend uitzicht. Dit gedeelte heet Mundo Perdido omdat archeologen in 1982 bij opgravingen in steen gegraveerde afbeeldingen van homoseksuele handelingen aantroffen. Tikal werd nog voor het begin van onze jaartelling gebouwd en werd ongeveer 900 jaar later voorgoed verlaten. In 1979 verklaarde de Unesco Tikal tot cultureel erfgoed van de wereld.

Busreis van Guatemala door Belize naar Mexico
Hierna zijn we door Belize heen naar Mexico gereisd. Het busvervoer is hier een stuk beter geregeld. Het zijn echt van die mooie touringbussen. Belize zag er mooi uit, is wel een stuk duurder als Mexico en Guatemala.

Tulum, Mexico
De eerste stop in Mexico was Tulum. Tulum ligt aan de kust, en het strand kan zo meedoen aan de bounty reclame. Met blauwe zee en hagelwitte stranden. Ook waren er ruines aan de zee, wat een apart gezicht was. We sliepen in een hutje aan de zee, wat wel enigszins open was, dus alles zat onder het zand, en zelfs een grote krab hield ons gezelschap in het hutje. Lang leve het strand! Helaas voor ons hebben we daar 2 dagen regen en een dag megaharde wind gehad. Niet echt ideaal strandweer dus. Maar het idee was leuk.

Playa del Carmen, Mexico
Doorgereisd naar een andere plaats aan de kust, Playa del Carmen. Hier hadden we wel mooi weer, en hebben we ook gedoken, iets wat ik al heel lang graag wilde doen. Nou, het was nog mooier dan ik verwacht had, en ben ook vastbesloten in een volgende vakantie mijn PADI te gaan halen. Na een uur theorie hebben we in ondiep water een uur oefeningen gedaan. Wat te doen als je in nood komt, hoe leeg je je bril onder water, wat doe je als je je mondstuk verliest, wat doe je als je druk op je oren krijgt, enz. Daarna zijn we de zee opgegaan waar we achterover de boot uit moesten en langs het ankertouw naar beneden. Op 12 meter diepte. Suzan en Remco hadden wat last van hun oren. Toen zij ook beneden waren hebben we rond gezwommen. Echt werelds. Alleen al dat je kan ademen onder water is al een hele gewaarwording. We hadden ook een onderwatercamera mee, dus mooie plaatjes geschoten. Vissen gezien in allerlei kleuren en maten. Ze zijn ook helemaal niet bang voor je. Suzan en ik waren veel te enthousiast, en moesten echt "aan onze haren" teruggetrokken worden om bij de andere drie te blijven. Sorry, maar er viel ook zo veel te zien. Voor mij was het veel te snel om. Ik had nog wel uren willen blijven. Daarna was het minder leuk, Remco kreeg gigantische last van zijn oren. Teruggegaan, naar de dokter geweest, hij bleek een bilateraal oortrauma te hebben, wat betekent dat er een klein scheurtje in zijn trommelvlies zat met een flinke ontsteking. Ook later nog naar het ziekenhuis geweest en nieuwe medicijnen gekregen. Het was zelfs nog even de vraag of hij mocht vliegen, maar gelukkig ging het de goede kant op.

Merida, Mexico
Na het strand door naar Merida, wat een hete drukke stad was. Ik had het hier al gauw gehad, het was ook te heet om wat te doen. Het enige wat we gedaan hebben is een hangmat gekocht voor onze volgende bestemming: Palenque.

Palenque, Misolha en Agua Azul, Mexico
Hier hebben we aan de rand van de jungle geslapen in ons hangmatje onder een rieten afdakje, tussen de salamandertjes die het errug leuk vonden om vanaf de paal boven op je slaapzak of je gezicht te springen (schrik!), en de herrie van de brulapen. Ook hier weer de ruines bezocht, die zeker net zo mooi waren als die in Tikal. Omringd door een emeralden jungle, ligt Palenque schitterend gesitueerd en de Maya-architectuur en decoraties zijn er prachtig. Het is een van de mooiste, grootste en best bewaarde Mayasteden. Datgene wat je ziet is slechts een fractie van de oorspronkelijke stad. Het grootste gedeelte zit nog verborgen onder het groen. Potscherven bewijzen dat de vindplaats al meer dan 1500 jaar geleden bewoond was. De glorietijd van Palenque was van 600 tot 800 na C., toen de pleinen en gebouwen van deze Mayastad werden gebouwd. In de Tempel van de Inscripties ontdekte de archeoloog Alberto Ruz in 1952 een geheime gang, die leidde naar de grafkamer van de Mayapriesterkoning Pakal. Voorheen werd aangenomen dat een Maya-piramide enkel een ceremoniële functie (cultus- en offerplaats) had, en geen begraafplaats was, zoals in Egypte. Deze zienswijze bleek dus niet te kloppen! Ik vond de omgeving hier zelfs indrukwekkender dan Tikal, tussen de bananenbomen en watervallen. Meteen al bij de ingang kwamen we een grote leguaan tegen, eerst zagen we alleen zijn staart, maar om het hoekje bleek het een behoorlijk grote blauw groene leguaan te zijn. Het tempelcomplex zelf was ook erg mooi. Heel anders gebouwd als die in Tikal, met meer afwisseling, ruimtes en ondergrondse gangen. De dag erna naar de waterval van Misolha geweest en naar Agua Azul. De naam zegt het al: het water was ook ontzettend blauw. Er waren diverse watervalletjes en mooie stukjes natuur. Ook heerlijk gezwommen.

San Christobal, San Juan Chamula en Canyon del Sumidero, Mexico
De dag erna met de bus naar San Christobal, een leuk stadje waar een hoop te doen is. De markt leeggekocht met souveniertjes en de diverse mooie kerkje in allerlei vrolijke kleuren bekeken. Ook het ziekenhuis hebben we van binnen gezien, in verband met Remco zijn oren. De grotten bekeken en Na Bolom, een koloniaal huis met indianen restanten. Zondags hebben we een paardrijtocht gemaakt naar San Juan Chamula, een klein indianendorpje. Hier gaat het verhaal dat cola een Mayadrankje is. Je gaat ervan boeren, en boert dan het kwaad naar buiten. Overal zag je dan ook coca cola, zelfs in het kleine kerkje. Het kerkje is overigens ook wel een beschrijving waard. Op de grond ligt een soort hooi, en overal zie je mensen die een of ander ritueel uitvoeren. Aan de kant staan allerlei beelden, waarvoor ook weer allerlei mensen staan te bidden, Op de grond verder kaarsjes en de colaflesjes. Op de markt daar werd het vlees gewoon op een blok hout gehakt en op een tafel in de zon gelegd. Allemaal zwerfhonden eromheen. Eet smakelijk!! Verder zag je hier veel zwervers en waren sommige mensen echt wanhopig om iets te verkopen, voor amper een dubbeltje. Dan voel je je best wel lullig, maar ja, wat moet ik met zoveel van hetzelfde? Je kan niet blijven kopen. De dag erna hebben we een tocht gemaakt door El Canyon del Sumidero. Heel indrukwekkend, die hoge muren van steen aan beide kanten en jij in een bootje op het water. Verder ook hier weer de witte reigers, pelikanen, gieren, maar ook... .krokodillen. En niet van die kleintjes!!! Het was een schitterende tocht door een mooie natuur. Dat was onze laatste dag in Mexico. Daarna zijn we weer doorgereisd naar Guatemala. Dat was echt de rotste reis van de hele vakantie. Van hot naar her gestuurd, bus in bus uit, afgezet en ziek de bus uit. Wat was ik beroerd zeg. Maar eenmaal in Panajachel goed uitgerust en lekker bijgekomen.

Lago de Atitlan, Guatemala
Ook al is dit de derde keer dat ik het meer bezoek: het blijft mooi! Deze keer hebben we in 2 dagen Panajachel, Santa Cruz en Santa Catharina bezocht. Leuk om die kleine dorpjes te zien, vooral op de plekken wat meer achteraf waar nog niet alles toeristisch is. Kippen en vee lopen rond, de was ligt te drogen op de daken van de huizen, kleine kinderen kijken voorzichtig en nieuwsgierig naar ons, er staat een zelfgefabriceerde schotel voor de tv en het uitzicht over het meer is erg mooi.

Terug in Antigua, Guatemala
Weer terug naar Antigua, waar we nog 2 dagen gebleven zijn om nog wat spulletjes te kopen en iedereen gedag te zeggen. Dat vond ik het moeilijkst. Ik heb daar zoveel mensen leren kennen, en met sommigen ben ik gewoon heel goed bevriend geraakt, en de kans dat je ze nog terug ziet is niet zo heel groot... (Israel, Guatemala,, Canada) Lang leve de email wat dat betreft.

Weer naar Nederland
Na door voor de laatste keer in de laadbak van een pick-up naar het vliegveld gebracht te zijn door een jongen uit Antigua, op het vliegtuig gestapt. We hadden een leuke steward tegenover ons die zeer geïnteresseerd was in mijn reis, en van wie ik nog een aardigheidje kreeg als afsluiting. Heel lief. Ik mocht ook nog in de cockpit kijken en verder veel gedut. Het was erg onwerkelijk om na 4 maanden weer naar huis te gaan. Ik heb zoveel meegemaakt, zoveel ervaringen opgedaan, zoveel leuke mensen leren kennen: ik had voor mijn gevoel mijn eigen leventje daar. En ik wilde ook nog helemaal niet terug naar Nederland.... Maar helaas, aan alles komt een eind. Op Schiphol stonden er 20 man op me te wachten wow..... wat een welkom. Daar nog wat gedronken met zijn allen, en alles wordt weer normaal, al mis ik alles soms verschrikkelijk. Maar het was een wereldse ervaring. Ik heb ontzettend veel dingen gezien, gedaan en meegemaakt. Zoveel ervaringen en mooie herinneringen rijker, ik zal het niet gauw vergeten....

Guatemala is een prachtig land met veel verschillende aspecten zoals bergen, vulkanen, vlak, meren, twee totaal verschillende kusten, rijk, arm en vooral vriendelijke mensen en veel kleuren en mooie klederdrachten. Kortom: Een bezoek meer dan waard, en voor mij het begin van hopelijk nog vele mooie reizen in de toekomst.